Bir internet mayını: Clickjacking nedir?

Birçok kişinin yaşamış ancak duymamış olduğu bir hack sistemi clickjacking nedir? Nasıl ortaya çıkmıştır ve nasıl korunulur?

Clickjacking nedir, nasıl korunulur?

Clickjacking nedir?

Clickjacking, teknik açıdan kullanıcıyı yanıltmak için opaklık değeri olan bir ögeyi, kullanıcının istemi ile tıklayacağı bir hale getirerek kullanıcıyı tuzağa düşürmektir. Buna sahte alışveriş fırsatlarından dosya indirme sitelerine kadar pek çok örnek verilebilir. 

Diğer türlerden en büyük farkı ise bunu yapmak için fazla bir bilgiye ihtiyaç olmamasıdır. Çünkü her web sayfası sahibi clickjacking eylemini sitesine yerleştirebilir. Genelde bu tür saldırılar ufak saldırılar olarak geçmekte ve web sayfası sahibinin reklamlarına sizi yöneltir.

Ancak, daha büyük clickjacking saldırılarında verilen hasar bundan çok fazladır. Tüm bilgileriniz karşı tarafa gidebilir, banka ya da kredi kartınızdan para çekilebilir, her ne kadar büyük ölçüde engellense de sosyal medya hesaplarınızda paylaşım yapılabilir.

Clickjacking'in ortaya çıkışı

İlk kez 2002 yılında ortaya atıldıktan sonra pek çok defa dile getirilse bile 2008 senesine değin çok fazla önemsenmedi. Ta ki, Jeremy Grossman ve Robert Hansen kişisel bir kullanıcı bilgisayarında clickjacking kullanarak Flash Player izinlerini elde edene dek. Bu tarihten itibaren öncelik Microsoft olmak üzere pek çok firma önlemini aldı.

Clickjacking nedir?
Clickjacking, gerçekten önemli bir sorundur.

Clickjacking, Frame Busting gibi yöntemlerle savuşturulmaya çalışılsa da en etkili çözüm 2009 yılında Microsoft'dan geldi. Internet Explorer 8 tarayıcısı ile birlikte bu işin köküne kibrit suyu döken Microsoft, X-Frame-Options HTTP yanıtını tarayıcıya ekledi. Peşi sıra tüm büyük tarayıcıda desteklenen X-Frame-Options başlığı hakkında bir RFC standardı ise 7034 kodu ile 2013 yılında yayınlandı.

Clickjacking'ten kaçınma

Bu saldırıya karşı alabileceğimiz iki önlem vardır;

Client-side Yöntemi – En yaygın kullanılanı Frame Busting methodudur. Client-side yani kullanıcı tarafında olan bitenlerdir. Bu yöntem bir önlemde olsa kolayca aşılabileceği için tavsiye edilmez.

Server-side Yöntemi – Bir okadar sağlam en yaygın kullanılanı X-Frame-Options dediğimiz yöntemdir. Arka uç dediğimiz sunucu tarafı methodudur. Bil. Güvenlik Uzmanları tarafından önerilen, Clickjacking’den korunmanın etkili bir yoludur.

X-Frame-Options Header’ı ile Clickjacking Önleme

X-Frame-Options ile tarayıcı sekmesi içerisinde <IFRAME> ve <FRAME> etiketlerinin çalışmasına izin verip izin verilmeyeceğini belirler. Bu etiket ile 3 şekilde clickjacking'den korunabilir.

DENY – Bu yöntemle mevcut sayfamızın iframe içerisinde çağrılması kısıtlanmış olur.
SAMEORIGIN – Mevcut sayfanın başka bir sayfa içerisinde yalnızca geçerli alanda görüntülenmesine olanak sağlar.
ALLOW-FROM URI – Yalnızca belirtilen URI ‘de mevcut sayfanın başka bir sayfa içerisinde görüntülenmesini sağlar.

En güvenli ve katı kuralları yöntem olarak DENY yöntemi kullanılabilirken genelde SAMEORIGIN kuralı kullanılmaktadır.

https://www.netsparker.com.tr/blog/web-guvenligi/clickjacking-bastigin-yerleri-buton-diyerek-gecme/
https://www.cancankiran.com/clickjacking-nedir-nasil-calisir/


Negatif SEO nedir?

Bazı kişiler, sizin sitenizin arama motoru sıralamalarındaki konumundan rahatsız olup sitenizin bu başarısının önüne taş koymak için olumsuz yönde bazı çalışmalar yapabilir. İşte buna negatif SEO adı verilir. Negatif SEO'nun pek çok yolu olsa da asıl hedef her zaman sitenin başarısını ve konumunu kaybettirmektir.

negatif seo

Bu içeriğimizde ise size alabileceğiniz önlemlerden bahsedeceğiz. Çünkü her SEO uzmanı bilgisini ve deneyimini etik değerler içinde kullanmamaktadır ve negatif SEO üzerine önemli çalışmalar yapmaktadır. Bu çalışmalarla karşılaşmış bir siteyi onarmak hiç yakalanamamaktan çok daha zordur. Bu sebeple alttaki maddelere dikkat etmenizi tavsiye ederim.

Sitenizin güvenliği

İlk olarak, sitenizin güvenliği sağladığınızdan emin olun. Kullandığınız eklentiler, tema ve içerik yönetim sisteminiz her zaman güncel olsun. Kullandığınız hosting markası da güvenilir olmalı çünkü siz ne kadar önleminizi alsanız da iş çoğu zaman firmanızda bitiyor.

Aynı zamanda güvenlik meselesi hacklinkten kaçınma için de oldukça önemlidir. Başıma gelmez demeyin çünkü devlet üniversiteleri dahi hacklenip hacklink saldırısı alabiliyor. Siz nedenini fark etmeseniz dahi siteniz bu sebeple önemli düşüşler yaşayacaktır. Sitenizde hacklink olup olmadığını test etmek için sitenizdeki dış bağlantıları kontrol edin. WM Aracı Site Analiz sayfası işinizi görecektir.

Sitenizin hızı

Eğer sitenizde yeterince güvenliği sağlayamadıysanız saldırganlar sitenizi gereksiz ağır dosyalar ile doldurmuş olabilir. Site hızının Google gözünde çok büyük bir önemde olduğunu da göz önünde bulundurursak, negatif SEO için bulunmaz bir nimet olacaktır. Bu sebeple bu hususa dikkat etmenizi öneririm.

Sitenizle alakasız anahtar kelimeler

Siteniz ile hiç alakası olmayan anahtar kelimelerden trafik alıyor olabilirsiniz. Bunun sebebi ise size karşı o anahtar kelimelerde SEO çalışması yapılmasıdır. Analytics ve Search Console ile gerekli kontrolleri yapmalı ve bilen uzmanlara danışarak önleminizi almalısınız.

Sitenizin backlinkleri

Backlinkleriniz sizin için altın değerindedir. Sizi hedef almış saldırganlar için de öyledir. Aldığınız backlinkleri mutlaka takip etmeli, olumsuz ve siteniz ile alakasız, spam score değeri yüksek ve zararlı tüm linkleri reddetmeniz gerekir. Yoksa DA-PA değerleriniz olumsuz etkilenecek, spam score değeriniz artış gösterecektir. 

Bu da hem sıralamanızı kaybettirecek hem de Google ve diğer arama motorları gözünde sizi kötü duruma sokacak, belki de ceza almanıza sebep olacaktır.

backlink ve negatif seo

Arama motorlarından ziyade kullanıcılarınızı doğrudan etkileyen bir diğer ve son faktör ise değerlendirme yorumlarıdır. Siteniz hakkında forumlarda, büyük blog sitelerinde olumsuz yönde yer alan içerikler ziyaretçileriniz gözünde sizi zor duruma sokabilir. 

Nasıl bir gurme bir mekan hakkında pek olumlu şeyler yazmaz ve o mekan tercih edilmezse, aynı şekilde siteniz de tercih edilmeyecek ve dolaylı yoldan sitenizi gerilere atacaktır. Kullanıcı deneyimi açısından bu oldukça önemlidir.

Tüm bu maddelere uymanız ve dikkat etmeniz halinde ise negatif SEO için erken teşhisi koymuş olacaksınız.

Gerilla Pazarlama Nedir?

Gerilla pazarlama, insanların hiç alışkın olmadığı geleneksel yöntemlerin dışında daha az bütçe ile daha çok etkileşim alma odaklı bir pazarlama stratejisidir. Aynı zamanda Jay Conrad Levinson tarafından 1984 yılında yazılan bir pazarlama kitabının adıdır. Bu kavram, zamanla kitapta da anlatılan, geleneksel olmayan pazarlama ve promosyon kampanyaları için kullanılan genel bir isim olmuştur.

Gerilla pazarlama

İsmin çıkış noktası, bir savaş taktiği olan gerilla savaşından gelmektedir. Gerilla savaşı kısaca zayıf kuvvetlerin güçlüye karşı uyguladığı direniş savaşının unsurudur. Kentte olanı kentsel gerilla savaşı, kırsal olanı ise halk savaşı olarak bilinir. Tarihimizden örnek vermek gerekirse Kuvâ-yi Milliye güçleri örnek verilebilir. Gerilla pazarlama yöntemi ile benzer olduğu nokta ise, düşük bütçe ile maksimum kâr elde edebilmektir.

Bu pazarlama tekniğini geleneksel tekniklerden ayıran en büyük nokta bütçelerin farklılığıdır. Geleneksel pazarlama yöntemlerinde bütçe ile reklam doğru orantılı bir şekilde ilerlerken gerilla pazarlama tekniğinde bütçe dediğimiz kavram ağırlıklı olarak hayal gücü ve alışılmadık fikirlerden gelir. Başarılı bir uygulama ile pek çok geleneksel yöntemden daha çok verim alınabilir.

Gerilla pazarlama, daha çok düşük bütçeye sahip küçük dükkan ve girişimler tarafından kullanılsa dahi pek çok büyük firma akılda kalıcılığı arttırmak adına bu teknikten faydalanmıştır. Bununla birlikte bazı büyük firmalar yerel kampanyalarını duyurmak ve tanıtmak için de bu tekniği kullanabilmektedir.

Adidas gerilla pazarlama örneği

Her pazarlama tekniğinde olduğu gibi bu teknikte de olumlu ve olumsuz yönleri bulunmaktadır. Kısaca bunlardan da bahsedelim.

Gerilla pazarlamanın olumlu yönleri

Geleneksel yöntemlerin aksine daha az bütçe ile daha çok etkileşim alınabilir. Bu sayede tabiri caiz ise bir taşla birçok kuş vurulabilir. Aynı zamanda insanların aklında bir iz bırakarak daha verimli bir kitle oluşumuna fayda sağlayacaktır.

Gerilla pazarlamanın olumsuz yönleri

Gerilla pazarlamanın ilk dezavantajı tek başına çok yeterli gelmeme ihtimalinin daha fazla olmasıdır. Her ne kadar az bütçe fazla etkileşim olarak görülse de doğrudan sıcak para akşını sağlayacak bir teknik değildir. Bu sebeple beklenen etkiyi vermeyebilir.

Bir diğer dezavantaj ise her bölgede aynı etkiyi yaratıp yaratmayacağıdır. Yanlış bir analiz sonucu yapılan gerilla tekniği sizin girişiminize değil, daha önce benzer bir girişimde bulunmuş veya bölgede oldukça etkin olan başka bir girişimin işine yarayabilir. Bu durumda sizin yararınıza olması gereken bir çalışma size zarar verecek bir hale gelebilir.

Ancak tüm bunlara rağmen, gerilla pazarlama olmazsa olmazlardan biridir. Küçük işletmelerin yok olup gitmemesini, büyük şirketlerin rekabet eksikliğinden yapacakları hataları en aza indirgemesini ve çoklu rekabet düzeninin bozulmamasına yardımcı olmaktadır. Bu durumda kârlı çıkan hem tüketiciler hem de işletmeler olacaktır.

Kodlama dili öğrenme için yapılmış 5 web sitesi!

Yazılım çağında, artık iyi kötü birkaç dile hakim olmak şart haline geldi. Bu yazımızda, kodlama dili öğrenme için kullanabileceğiniz faydalı kaynakları listeledik.kodlama siteleri

1- Code.org

Code.org'u bilmeyen pek az kişi olduğunu tahmin ediyorum. Dünyanın en büyük kodlama öğretici web sitesi desek yeridir. Genel hitap ettiği kitle çocuklar olsa da, yazılıma çok uzak bir bireyseniz bu site ile mantığı kavrayıp daha ağır konulara geçebilirsiniz.

Sitede, çocuklar için hazırlanmış özel oyunlar ile yazılımda önemli bir yerde olan algoritma öğretiliyor. Özellikle çocukların sık sık oynadığı oyunlar tespit edilmiş ve öğretici hale getirilerek hem ilgilerini çekecek hem de kendilerine bir şey katacak bir hale getirilmiş. Eğer yazılımla pek alakanız yok ise kodlama dili öğrenmeye buradan başlamanızı öneririm.

2- PHP.net

Adından da anlaşılacağı üzere daha niş bir site olan PHP.net sayesinde PHP öğrenmek için başka bir kaynağa ihtiyacınız bulunmamakta. Ve belki şaşırabilirsiniz ancak Türkçe dil desteği de bulunuyor.

3- W3School

Eğer okuduysanız, html css ve js öğrenmeyi anlattığım yazımda w3School'dan biraz bahsetmiştim. Orada da belirttiğim gibi, bu siteden daha iyisini bulmak imkansız. Aklınıza gelebilecek bütün dillerin (HTML, CSS, javascript, C++, C#, Node,js, asp.NET, Python, Java, XML, php...) eğitimi yazılı ve sürekli güncellenmiş bir şekilde bu kaynakta yer alıyor. 

Ancak bir de dezavantajı bulunmakta. En azından orta seviye bir İngilizce bilginiz olursa w3 adeta dünyanın en büyük kütüphanesi halini alacaktır ama İngilizceniz yeterli değilse de dert etmeyin. Google Çeviri aracı büyük ölçüde işinizi görecektir. Kodlama dili öğrenme için sizin de fedakarlık yapmanız gerekiyor.

4- Turkcell Geleceği Yazanlar 

Turkcell'in başlatmış olduğu bu projeyi, w3'ün daha niş hali diyebiliriz. Ağırlıklı olarak mobil diller için oluşturulmuş olsa da, hem kendi soru cevap tarzı platformu; hem de açıklayıcı konu anlatımları ile işinizi mutlaka görecektir.

5- Udemy

Her ne kadar Udemy'de yer alan kurslar ücretli de olsa, işinizi görecek onlarca kaynak bulunuyor. Detaylı ve güzel bir araştırmadan sonra alacağınız kurs sizi gerçekten de farklı noktalara taşıyacaktır.

Alan Adının Önemi Nedir?

Google ve benzer diğer arama motorlarında sitenizin iyi sıralamalara gelmesinde önemli olan pek çok kriter bulunmaktadır. Bunlardan birisi de alan adının önemidir. Sahiden alan adının önemi nedir? Arama motoru optimizasyonu için oldukça önemli olan bu konuyu sizler için detaylıca ele aldık.
alan adı önemi

Sahiden, alan adının önemi nedir?

Alan adları, pek çok farklı şekilde kaydedilebilen ve tercih yapmak için önünüzün çok açık olduğu bir sektördür. Bu sektörde alan adının uzantısı, geçmişi, karakter sayısı çok önemlidir.

Bir alan adı seçmeden önce, uzantısına karar vermeniz gerekmektedir. Her sektörün demirbaşları olduğu gibi, alan adlarında da com/net/org uzantıları önde gelmektedir. Tabii ki burada ufak bir not düşmekte fayda var. 

Hizmet sunacağınız ülkenin ülke uzantısını alma imkanınız var ise bu da ziyaretçi bazından sizi olumlu dönütler aldıracaktır. Ancak çok büyük farklılıklar olmayacaktır. Sizlere tavsiyem ise com/net/org/com.tr uzantılarından şaşmamanızdır.

Alan adının öneminde belki de en büyük rolü taşıyan şey alan adının geçmişidir. Whois domain sorgulamasında bir alan adının eskiden kayıt olup olmadığını sorgulama şansınız olmadığı için aldığınız alan adı ilk kez sizin olmamış olabilir. Bu durum ise sizi sıkıntıya sokabilir.

Alan adı eski sahibinden dolayı arama motorlarında ceza almış olabilir. Hatta BTK tarafından cezalandırılmış dahi olabilir. Bu engel kaldırılabilse dahi sizi uğraştırmaktan başka bir işe yaramaz. Bunun için alan adını satın almadan önce Web Archive yolu ile kontrol etmeniz çok önemlidir.
http://web.archive.org/web/*/alacaginiz-domain.com şeklinde kırmızı yeri kendi alacağınız alan adı ile değiştirip kontrolünüzü yapabilirsiniz.
Alan adının öneminde diğer bir kriter ise alan adınızın uzunluğudur. Türkçe karakterlerden tamamen kaçınılmış, mümkün oldukça ve çok özel bir durum olmadıkça (2 kelimelik jenerik bir alan adı olabilir.) tire kullanımından kaçınılmış ve olabildiğince kısa bir alan adı kelimenin tam anlamı ile mükemmel olacaktır. 

Biraz daha joker gibi olan son maddemiz ise projeniz ile alan adınızın uyumluluğudur. Nasıl bir muhabbet kuşunun yemini bir papağana veremiyorsanız, futbol ile ilgili bir içeriğinizi basketbol ile ilgili bir alan adı ile paylaşmamanız gerekir. 

Eğer amacınız marka isimler oluşturmak* ise bir sorun olmayacaktır ancak örnekteki gibi birbirinden çok bağımsız şeyleri birbiri ile buluşturmamanızı tavsiye ederim.
Örneğin 1tik.net grafik tasarım ile ilgili bir teknoloji forumu olmasına rağmen alan adında grafik ile ilgili bir şey bulmak imkansız.
Eğer tüm bu maddelere dikkat edip bir alan adı seçtiyseniz, çok doğru bir karar verdiğinize emin olabilirsiniz. Eğer henüz bir alan adı seçmemiş, bu kriterlere uygun bir alan adı arayışı içerisindeyseniz whois domain sorgulama yazımızdaki araçlar ile log kaygısı yaşamadan arama yapabilirsiniz. 

Whois Domain Sorgulama listesi! - 2021

whois domain sorgulama
Whois domain sorgulama için en kullanışlı ve kaliteli birkaç siteyi sizler için sırası karışık bir şekilde liste haline getirdik. Listedeki her bir web sitesi oldukça kullanışlı ve kalitelidir. Şimdi, listeye geçelim.

1-Whois.net.tr

Yeni kurulmuş olan domain sorgulama sitesi Whois.net.tr'yi rakiplerinden ayıran en büyük özellik akılda kalıcı alan adıdır. tr uzantılı jenerik bir alan adının yanı sıra, kullandıkları scriptin kalitesi de bu siteyi listemizde öne çıkarmaktadır. 

whois sorgulama

Bu sitenin en güzel özelliklerinden birisi de bazı whois servisleri gibi log tutmamasıdır. Webmaster forumu R10 üzerinde dahi birçok kez log tutulmadığı kanıtlanmıştır. Bu sebeple dilediğiniz alan adını içinizde bir şüphe olmadan aratabilirsiniz. Ayrıca toplu whois sorgulama işlemlerinizi de gerçekleştirebilirsiniz.

2-DomainSorgula.org

Listemizde yer alan bir diğer domain sorgulama sitesi ise domainsorgula.org. Bu siteyi öne çıkaran özellik ise whois.net.tr'nin de kullanmış olduğu scripti ve keyword şeklindeki alan adıdır. Özellikle bu tarz sektörlerde akılda kalıcılığın ne kadar önemli olduğu malumdur. Bu sebeple akılda kalıcılığı da oldukça fazla olan bu siteyi de kullanmanızı tavsiye ederim. Buna ek olarak, whois.net.tr'deki gibi toplu domain sorgulayabilirsiniz.

whois sorgulama
Domainsorgula.org ile Whois.net.tr sitelerinin alt yapıları aynı olsa dahi, whois.net.tr'nin çektiği veriler ücretli bir şekilde satılıyor. Bu sebeple iki site whois sorgulama sitesi de tasarımsal açıdan birbirinin aynısı gibi gözükse de sorgu kaynakları farklıdır.

3-lookup.icann.org

Bizzat ICANN üzerinden herhangi bir log şüphesi olmadan alan adı sorgulayabilirsiniz. Bu siteyi diğerlerinden ayıran en önemli özellik ise güvenilirliğidir. Merak ettiğiniz alan adını bizzat ICANN üzerinden herhangi bir log şüphesi olmadan kontrol edebilirsiniz. 

whois sorgulama

4- Who.is ve Whois.net

Bu iki sitenin listede yer alma sebebi ise tamamen alan adlarından kaynaklı. Biri domain hack diğeri de jenerik olan bu iki siteyi diğer sitelerden ayıran tek fark akılda kalıcılıklarıdır. Hatta bizim yerli sitelerimiz daha çok iş yapıyor diyebilirim. Ancak bu ikisi listede olmazsa olmayacak whois domain sorgulama sitelerindendir.

whois domain sorgulama

Bu listedeki sorgu siteleri harici kendi bulduğunuz bir siteyi kullanırken mutlaka ama mutlaka log tutmayan kaliteli bir web sitesi olduğundan emin olun. Eğer emin hiçbir siteye güvenemiyorsanız, listemizde yer alan ICANN Whois'e bakabilirsiniz. Dünyanın en risksiz whois sorgulama aracıdır desek yeridir.

Log tutmak demek, sizin sorguladığınız alan adlarını kendi serverlarında depolayan sitelere denir. Eğer kaliteli bir alan adını log tutan bir sitede sorgulatırsanız, büyük ihtimalle o alan adı o site tarafından alınmış olacaktır. Bu yüzden bu hususa dikkat etmeniz önemlidir.

En kaliteli whois domain sorgulama sitelerinden bahsettiğimiz liste bu kadardı. Unutmayın ki, alan adınızı kaliteli seçmek kadar web sitenizin hızlı olması da önemlidir. Bu yüzden web site hızlandırma rehberine de göz atmanızı öneririm. Aklınıza takılan ve eklemek istediğiniz şeyler için yorumları kullanabilirsiniz.

Profesyonel Bir Site Hızlandırma Rehberi

Site hızlandırma pek çok webmaster’in dönem dönem zorlandığı, çeşitli sorunlar yaşadığı bir konudur. Bu yazıda sizlerle site hızı neden önemlidir, hızlı açılan internet siteleri hangi konularda hangi sebeplerden ötürü avantajlıdır, A’dan Z’ye yavaş internet siteleri nasıl hızlandırılır, Pagespeed ve Gtmetrix gibi hız ölçüm araçlarındaki hız skorları nasıl arttırılır gibi soruların cevaplarını detaylı bir şekilde özel taktiklerle ele alacağız.
Hızlı İnternet Sitelerinin Avantajları

Hızlı İnternet Sitelerinin Avantajları

Hızlı internet siteleri kullanıcılarına açık ara daha iyi bir kullanıcı deneyimi sunarlar. Bunun en güzel örneği kullanıcılarını açılış ekranında saniyeler boyunca bekletmemeleridir. Ayrıca saniyeler boyunca kullanıcılarını bekletmedikleri için daha en baştan kullanıcı kaybı yaşamazlar.

Site hızı en önemli site içi SEO (ve / veya teknik SEO) kriterlerinden birisidir ve hiç şüphesiz daha iyi bir SEO demek arama motorlarından daha yüksek organik trafik çekmek demektir. Bu sebeple de hız çalışmalarına ayrı bir önem vermek gerekir. Ayrıca
çeşitli araştırmalara göre hızlıca açılan siteler daha yüksek satış ve dönüşüm oranlarına yani daha iyi kazançlara sahiptirler.
Örnek: Araştırmalara göre internet sayfalarının yüklenmesindeki 1 saniyelik gecikme, %7 düşük dönüşüm oranına, %11 düşük sayfa görüntülenmesine ve %16 düşük müşteri memnuniyetine sebep olmaktadır. Bunun anlamı günde 100.000 lira kazanan bir sitenin bu yıl 2.5 milyon lira kaybedeceğidir. Bu örnekle beraber site hızlandırma işleminin önemini en iyi şekilde anlattığımızı farz ediyorum.

Site Hızlandırma Rehberi


2.1 – Görselleri ve Videoları Optimize Edin

1- Ekran dışındaki resimlerin yüklenmesini erteleyin. Yani resimlerin site açılmadan önce topluca değil de kullanıcı sayfayı kaydırdıkça yüklenmesini sağlayın. Bunu tembel yükleme yani lazyload eklentilerini kullanarak yapabilirsiniz. Bu sayede sitenin açılma süresi önemli ölçüde kısalmış olur.
2- Benzer ertelenerek yükleme yani lazyload işlemini videolar için de kullanın.

3- Görsellerin dosya boyutlarını bu konuda ücretli ve / veya ücretsiz olarak hizmet veren çeşitli siteler veya eklentiler aracılığıyla küçültmeniz gerekir. Bu tarz platformlar genellikle görüntü kalitesini yüzdelik olarak ayarlamanıza izin verirler. Yani başka bir ifadeyle görüntü kalitesini bozmadan görsel boyutunu küçültebilirsiniz.

4- Eski nesil formatta olan resim, görsel ve video dosyalarını (PNG, JPEG vs.) yeni nesil uzantılara sahip resim, görsel ve video dosyalarına çevirin. (JPEG 2000, JPEG XR, WebP)

5- Doğru boyuta sahip resimler kullanmaya özen gösterin. Wordpress internet sitelerinde görselleri medya kitaplığından seçmek bu işlem için yeterlidir.
Görselleri ve Videoları Optimize Edin

2.2 – CSS ve JS Dosyalarını Optimize Edin

1- Oluşturmayı engelleyen (yani sayfanın açılması için ihtiyaç olmadığı halde en başta yüklenen) JS ve CSS dosyalarının yüklenmesini erteleyin. Bu konuda detaylı bilgi almak için “defer JS” ve “defer CSS” anahtar kelimelerini araştırabilirsiniz.

2- CSS vs JS dosyalarının boyutunu küçültün. Bunun İngilizce karşılığı “Minify” olmakla beraber bu işlemi çeşitli internet siteleri ve eklentiler aracılığı ile kolaylıkla yapabilirsiniz.

3- CSS’i satır içi (inline) olarak kullanabilirsiniz. Eğer profesyonel değilseniz Autoptimize gibi eklentiler aracılığıyla tüm CSS’i satır içi olarak düzenlemek de site hızını arttırmak için etkili bir yöntemdir.

4- Sitenizde fazla sayıda yazı tipi (font) dosyası kullanmayın. En iyi performansı görmek için sadece 1 tane yazı tipi kullanın. Ayrıca “yazı tiplerinin görünür olmasını sağlamak” amacı ile “swap” parametresini kullanın.
CSS ve JS Dosyalarını Optimize Edin
5- Sitedeki bütün CSS ve JS dosyalarının tek bir JS vs CSS dosyası altında birleştiğine emin olun. Bu işlemi de yine çeşitli eklentiler ile kolaylıkla yapabilirsiniz.

6- Kritik CSS metodu (criticalpathcss) metodu kullanarak sayfanın açılma süresini önemli ölçüde kısaltabilirsiniz.

7- HTML’in <head> etiketinde olabildiğince az sayıda dosya (özellikle Javascript, font ve CSS dosyası) yükletin, bunları olabildiğince </body> etiketinden sonra yükletmeye çalışın.

8- Kullanılmayan CSS, JS, görsel, video ve font dosyalarını gereksiz yük olmaması açısından kaldırın.

2.3 – Sunucuyu ve Temayı Optimize Edin

Temel Amaç: Sunucu yanıt süresini kısaltacak ve kaynakların en verimli şekilde yüklenmesini sağlayacak ayarları aktif etmek.
- Temiz kodlanmış, verimli dosya yönetimine sahip ve performans odaklı temalar kullanın. (Temiz kodlanmamış temalar zaten istediğiniz optimizasyonu yapın gene de açılma süreleri çok uzun sürer.
Ayrıca temiz kodlanmamış temalar gereğinden büyük bir DOM boyutuna da sahiptirler.) Temiz temaları bulmak için bu işe yıllarını adamış uzman kişilerden bilgi alın.

- Daha yüksek kalitede ve yüksek limitleri olan kaliteli sunucuları tercih edin. Örneğin aynı özelliğe sahip olan paylaşımlı sunucu, VPS sunucu ve VDS sunucunun performansları hiç şüphesiz fark gösterir.

- Statik ögeler için önbellek özelliği kullanın. Hem sunucu hem de tarayıcı önbelleği özelliklerinden faydalanın. Sunucu önbelleği tüm kullanıcılar için, tarayıcı önbelleği tekrardan gelen kullanıcılar ve site içerisinde dolaşan kullanıcılar için site hızını arttırmaktadır.

- Sitedeki gereksiz ve kullanılmayan eklentileri kaldırın.

- Uluslararası hizmet veriyorsanız küresel içerik dağıtım ağı yani CDN kullanın. Cloudflare gibi bedava CDN’ler de mevcuttur. CDN aynı zamanda sunucu yanıt süresini kısaltmanın da bir yoludur.

- Kritik isteklerin derinliğini en aza indirin. Kritik istekler sayfanın yüklenmesi için öncelik tanınan isteklere verilen isimdir.
Sunucuyu ve Temayı Optimize Edin

2.4 – Üçüncü Taraf Kodları Optimize Edin

Google Analytics, Yandex Metrica, Facebook Pixel, Google Adsense, video oynatıcıları, sosyal paylaşım butonları gibi sitenin işleyişi ile doğrudan alakası olmayan kodlara üçüncü taraf kod denir. Bu kodlar sitenize ekstra fonksiyonlar katsalar da sitenizi önemli ölçüde yavaşlatabilirler. Bu sebeple bu kodların gereksiz olanlarının kaldırılması, diğerlerinin de (yazıda az evvel bahsettiğimiz çeşitli metotlar kullanılarak) optimize bir şekilde yükletilmesi önerilir.

2.5 – Diğer Optimizasyonları Yapın

* Sitenizde sayfa yönlendirme sayısı fazla ise bunların sayısını sınırlayın.
* Metin sıkıştırmayı etkinleştirin. (GZIP, Brotli vb.)
* SQL isteklerinin sayısını sınırlandırın.
* Önemli istekleri relpreload etiketi ile önceden yükleyin. (Site logosu vb.)
* Benzer bir işlemi üçüncü taraf kaynaklar için preconnect komutu ile yapabilirsiniz.
* Web yazı tipi yüklemesi sırasında metnin görünür halde kalmasını sağlayın.
Not: Bu yazıda yazılanlar Google Pagespeed Insights veyahut Google Lighthouse kriterlerine uygun olarak site hızlandırma işlemi yapmak isteyenler için oluşturduğum öneriler listesidir. Bu araç ile site hızınızı test edebilir ve sitenizdeki eksikler hakkında detaylı bilgiye ulaşabilirsiniz.
Google Pagespeed Insights Google Lighthouse değerler

Tüm bu önerilerin daha detaylandırılmış olarak anlatılmış haline göz atmak ve Google Pagespeed aracında sitenizi teste soktuğunuzda aldığınız hataların detaylı çözümlerine ulaşmak için https://technogezgin.com/site-hizlandirma-pagespeed-insights/ yazısına veya sitemizdeki diğer içeriklere göz atmanızı öneriyoruz.
UYARI: Tüm bu işlemleri yapmadan önce mutlaka ama mutlaka sitenizde yedek almanızı öneriyoruz. Yeterince tecrübe sahibi olmayan kişiler tarafından yapılacak optimizasyon işlemleri tema, sunucu, site açısından bir takım çeşitli görsel ve işlevsel bozulmalara sebep olabilir. Biz siz kıymetli takipçilerimizi bu konuda en başından uyarıyor ve yaptığınız hatalı uygulamaların olası olumsuz sonuçlarının sizlere ait olduğunu belirtiyoruz.

Kolayca beat nasıl yapılır?

Günümüzde her sektör gibi müzik piyasası de oldukça gelişti ve büyüdü Haliyle imkanlar arttığı için müziğe ilgili insanlar beat nasıl yapılır sorusunu merak ettiler. Kolayca beat nasıl yapılır?
Kolayca beat nasıl yapılır?

Öncelikle yazıya geçmeden önce bazı belirtilmesi gereken noktaları belirtelim. Bu uygulamadan oluşturduğunuz beatler her ne kadar telifsiz ve ücretsiz olsa dahi profesyonel bir beat programı değil acemiler içindir. 
Bu yazıda size telifsiz bir beat uygulamasından bahsedeceğim. Kendi istediğiniz tarzdaki müziklerini parçalarınızı çok basitçe oluşturabileceksiniz. Uygulama hem iOS hem Android marketinde bulunmakta. Arama alanına Groovepad yazdığınız zaman uygulamayı kolayca bulabilirsiniz.

Tabi telif konusunda sizleri uyarmam gereken bir nokta var, eğer açıkgözlülük ederek hazırladığınız beati parayla satarsanız telif geçerli oluyor. Buraya dikkat ediniz lütfen.

Müzik oluşturucuyu telefona yükledikten sonra başarıyla uygulamaya giriş yapalım. Sizi aşağıdaki gibi bir ekran karşılayacaktır:
Kolayca beat nasıl yapılır?

Karşınıza çıkan ana sayfa ekranı üzerinden istediğiniz tarza yönelik beat ögelerine erişebilmektesiniz. Uygulama elbette ücretsiz ancak müzik ögelerine erişim sağlarken sizden reklam izlemenizi istiyor. Ancak böyle kapsamlı ve kaliteli bir uygulama için elbette gayet yeterli bir bedel olacaktır. Reklamı izleyip dilediğiniz müzik türünü seçtiğinizde ise aşağıdaki gibi bir ekran karşınıza çıkacaktır:

Kolayca beat nasıl yapılır?

Şimdi gelin kısaca bir de bu kavramlardan bahsedelim.
Beat: Adı üzerinde şarkınızın temeli olan beati seçebileceğiniz alandır. Şarkıyı kayıt alırken isterseniz beati değiştirebilirsiniz, diğer ögeler ile olan uyum bozulmayacaktır.

Bass: Yine adı üzerinde şarkılarınızın bass ayarlarının yapıldığı ritmik alandır. 4 tane olan değişik ritimlerdeki basslardan dilediğinizi seçerek kullanabilirsiniz.

Lead ve Chords: Temel mantık olarak ikisi de aynıdır. Çeşitli müzik aletlerinden alınan müzikal bölümlerden kesitleri şarkınıza renk katacak biçimde kullanabilirsiniz.

Fx: Burada ise 2-3 saniyelik ve genelde sert olan müzikal kesitleri kullanabilirsiniz. Diğer türlerden farkı bu ayar tek kullanımlıktır. Yani sadece siz tıkladıkça çalışır, diğerleri gibi düzenli değildir.

Vox: Beatlerde yer alan çeşitli sözler söyleyerek parçaya renk katan yorumlardır. Beate göre düzenli bir akış içinde çalışır.

Kısaca bölmede yer alan özelliklerin kullanım amacı bunlardır. Beatiniz kafanızda netleştikten sonra Kaydet seçeneğine tıklayarak kaydı başlatabilirsiniz. En son beati bitirirken yine Kaydet'e basarak kaydı bitirebilir ve müziği cihazınıza kaydedebilirsiniz. Tüm işlem bu kadar kolay! Sadece birkaç dakikanızı ayırarak güzel bir beat oluşturdunuz.

Eğer bir de video anlatım isterseniz aşağıdaki videoyu seyredebilirsiniz. Sağlıcakla.